آزمایش های پزشکی, آموزش چکاپ, سلامت جسم

آزمایش خون مخفی مدفوع 

در این ازمایش نمونه‌ای از مدفوع را از لحاظ وجود خون انالیز می‌کنند. خون مخفی به این معنی است که شما نمی توانید آن را با چشم غیر مسلح ببینید. وجود خون در مدفوع به معنای خونریزی در دستگاه گوارش است که به دلایل زیر رخ می دهد:

  1. پولیپ: رشد غیر طبیعی پوشش روده بزرگ یا رکتوم
  2. هموروئید: تورم وریدهای مقعد یا راست روده
  3. دیورتیکولوز: تشکیل کیسه های کوچک در دیواره داخلی روده بزرگ
  4. زخم در دیواره داخلی دستگاه گوارش
  5. کولیت: نوعی بیماری التهابی روده
  6. سرطان کولورکتال: نوعی سرطان که از روده بزرگ یا رکتوم شروع می شود.

نام‌های دیگر: FOBT، خون مخفی مدفوع، آزمایش خون مخفی، آزمایش هموکالت، آزمایش اسمیر گایاک، gFOBT، FOBT ایمونوشیمیایی، iFOBT. با لیما طب همراه باشید.

تست OB چه کاربردی دارد؟

آزمایش خون مخفی مدفوع معمولاً به عنوان یک آزمایش غربالگری برای تشخیص سرطان کولورکتال قبل از بروز علائم، تشخیص علت کم خونی، تشخیص افتراقی سندرم روده تحریک پذیر (IBS) از بیماری التهابی روده (IBD) استفاده می شود. بایستی توجه داشت که آزمایش خون مخفی مدفوع به تنهایی نمی تواند هیچ بیماری را تشخیص دهد و به ازمایشات تکمیلی نیاز دارد.

تست OB چه کاربردی دارد؟

چرا به آزمایش خون مخفی مدفوع نیاز داریم؟

در صورت داشتن خونریزی در دستگاه گوارش، پزشک آزمایش خون مخفی مدفوع و زمانی که هیچ علامتی ندارید، آزمایش غربالگری سرطان کولورکتال را تجویز می کند. محققین توصیه می کنند که افراد به طور منظم آزمایش های غربالگری سرطان کولورکتال را انجام دهید بویژه اگر خطر ​​ابتلا به سرطان کولورکتال دارند. آزمایش‌های غربالگری از سن ۴۵ یا ۵۰ سالگی بایستی شروع و حداقل تا ۷۵ سالگی انجام دهید.

آزمایشات غربالگری کولورکتال عبارتند از:

  1. آزمایش خون مخفی مدفوع
  2. آزمایش DNA مدفوع: این آزمایش مدفوع را از نظر خون و سلول های جهش یافته که ممکن است نشانه سرطان باشد بررسی می کند.
  3. کولونوسکوپی و یا سیگموئیدوسکوپی: هر دو آزمایش از یک لوله نازک با دوربین برای مشاهده داخل روده بزرگ استفاده می کنند. کولونوسکوپی به پزشک این اجازه را می دهد تا کل روده بزرگ را ببیند. این در حالی است که سیگموئیدوسکوپی تنها قسمت پایین روده بزرگ را نشان می دهد.
  4. سی تی کولونوگرافی که “کولونوسکوپی مجازی” نیز نامیده می شود. برای این آزمایش قبل از انجام سی تی اسکن، به بیمار رنگ خورانده می شود و برای گرفتن تصاویر سه بعدی از کل روده بزرگ و راست روده، از اشعه ایکس استفاده می شود.

دو نوع آزمایش خون مخفی مدفوع وجود دارد:

  1. آزمایش خون مخفی مدفوع گایاک (gFOBT) از یک ماده شیمیایی (گوایاک) برای یافتن خون در مدفوع استفاده می کند. معمولاً نیاز به نمونه مدفوع از دو یا سه حرکت مجزای روده دارد.
  2. آزمایش ایمونوشیمیایی مدفوع (iFOBT یا FIT) از آنتی بادی ها برای یافتن خون در مدفوع استفاده می کند. تحقیقات نشان می دهد که تست FIT در یافتن سرطان های روده بزرگ بهتر از آزمایش gFOBT است.

اقدامات لازم قبل از انجام تست OB

آزمایش ایمونوشیمیایی مدفوع (FIT) نیازی به آمادگی خاصی ندارد، اما قبل از انجام آزمایش خون مخفی مدفوع گایاک (gFOBT) ممکن است از شما بخواهند که از مصرف برخی غذاها و داروهایی که ممکن است بر نتایج آزمایش تأثیر بگذارد، اجتناب کنید. این داروها عبارتند از:

  1. داروهای غیراستروئیدی و ضد التهابی (NSAIDs) مانند ایبوپروفن، ناپروکسن و آسپرین.
  2. ویتامین C در مقادیر بیش از ۲۵۰ میلی گرم در روز
  3. گوشت قرمز

اقدامات لازم قبل از انجام تست OB

تفسیر نتایج تست OB

اگر نتایج آزمایش خون مخفی مدفوع نشان داد که خون در مدفوع شما وجود دارد، به این معنی است که احتمالاً یک قسمت از دستگاه گوارش خونریزی دارید. اما این همیشه به این معنی نیست که شما سرطان دارید. زیرا عوامل دیگری مانند زخم، هموروئید، پولیپ و تومورهای خوش خیم (نه سرطانی) می توانند باعث ایجاد خون در مدفوع شود.

اگر در مدفوع خون وجود داشته باشد، پزشک آزمایشات بیشتری را برای تعیین محل دقیق و علت خونریزی توصیه می کند. کولونوسکوپی رایج ترین آزمایشی است که در چنین مواردی صادر می شود.

کلام اخر

غربالگری منظم سرطان کولورکتال، مانند آزمایش خون مخفی مدفوع، ابزار مهمی در مبارزه با سرطان است. مطالعات نشان می‌دهد که آزمایش‌های غربالگری می‌تواند به تشخیص زود هنگام سرطان کمک کند و ممکن است مرگ و میر ناشی از این بیماری را کاهش دهد. اگر تصمیم دارید از آزمایش خون مخفی مدفوع برای غربالگری سرطان کولورکتال خود استفاده کنید، باید هر سال این آزمایش را انجام دهید.

author-avatar

دکتر عبدالحسین ناصری

وی از اساتید برجسته دانشگاه علوم پزشکی ایران بوده و ده ها پروژه پژوهشی دانشگاهی در دانشگاه علوم پزشکی ایران با راهنمایی و نظارت ایشان صورت پذیرفته، دکتر ناصری از سال 1370 بعنوان هیئت علمی در دانشگاه مشغول به خدمت بوده و همچنین از سال 1373 تاکنون مدیریت آزمایشگاه بیمارستان های متعددی را عهده دار بودند، ایشان از سال 1396 تاکنون مدیرت آزمایشگاه بیمارستان های حضرت فاطمه (س) و شهید مطهری تهران را بر عهده دارند. از سری نگارش های دکتر میتوان به کتب "دقیق ترین روش تشخیص استافیلوکوکوس اورئوس" ، "بررسی چشمه ها و آب های گرم معدنی ایران" و ... اشاره کرد، لازم به ذکر است که نگارش "طرح جامع گردشگری سلامت کل کشور" نیز جز دستاورد های ایشان بوده است.

دیدگاهتان را بنویسید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد.